พานขันหมาก |


 

การจัด พานขันหมาก หรือขบวนขันหมากเป็นธรรมเนียมที่มีมาแต่ดั้งเดิมแล้วนะ ปัจจุบันจะมีให้เห็นน้อยลง และน่าจะช่วยกันรักษาให้อยู่ต่อไป และก็เข้าใจนะว่าทำไมบ่าวสาวรุ่นใหม่ หลายๆคู่ จะไม่ค่อยอยากจะจัดขบวนขันหมาก เอาเท่าที่ร้านสีครีมเคยคุย เคยให้คำแนะนำมา ส่วนใหญ่เพราะไม่รู้ ขนบนี้ และไม่อยากทำผิดพลาดหรือผิดวิถีปฏิบัติ เราเข้าใจและขอใช้พื้นที่ตรงนี้ ให้ข้อมูลบ่าวสาวนะครับ

ขันหมากงานแต่ง ถ้าจัดกันแบบเต็มๆ มีอะไรบ้าง |


 

การจัด ชุดพานขันหมากนั้น ในแต่ละท้องถิ่นอาจมีรูปแบบที่แตกต่างกัน รวมไปถึงความเชื่อและธรรมเนียมในแต่ละเชื้อชาติ เช่น คนไทยแท้ และ คนไทยเชื้อสายไทย อาจมีการจัดพานขันหมาก ที่มีจำนวนพานหรือของในพานต่างกัน แต่จากการศึกษาและประสบการณ์ในการทำงานที่เกี่ยวข้องกับงานแต่งงานมากว่า 10ปี สีครีมพอจะสรุปให้เป็นความรู้พื้นฐาน ที่ครอบคลุมในทุกๆ วัฒนธรรมของทุกเชื้อชาติว่า พานขันหมากควรจะประกอบด้วย 4 กลุ่มเหล่านี้

  1. กลุ่มพานขันหมากเอก กลุ่มนี้ คือ ทีมของเจ้าบ่าว เถ้าแก่และญาติผู้ใหญ่ฝั่งเจ้าบ่าว พานในกลุ่มนี้ได้แก่
    • พานขันหมากในพานขันหมากประกอบด้วย หมาก พลู ถุงใส่ถั่วเขียว ข้าวตอก ข้าวเปลือก และ งาดำ รองฐานพานด้วย ใบเงินใบทอง และใบนาค (ชื่อต้นไม้)
    • พานธูปเทียนแพร เป็นพานที่เจ้าบ่าวเป็นผู้ถือในขบวน แสดงถึงความเคารพต่อผู้ใหญ่ฝั่งเจ้าสาว
    • พานแหวนหมั้น
    • พานสินสอด ควรมี 2 พาน 1 สำหรับใส่เครื่องประดับจำพวกสร้อยคอสร้อยแขน และอีก 1 สำหรับสินสอดที่เป็นธนบัตร
    • พานกล้วย (1คู่) พานอ้อย (1คู่)
  2. กลุ่มพานขันหมากโท ญาติสนิท มิตรสหายฝั่งเจ้าบ่าว จัดแถวถือเรียงตามหลัง ชุดขันหมากเอก ประกอบด้วย
    • พานขนมมงคล ชนิดขนมมงคลที่ถือว่าควรจะต้องมีร่วมอยู่ ได้แก่ ทองเอก จ่ามงกุฏ เสน่ห์จันทร์ เป็นหลัก นอกจากนี้ ที่นิยมได้แก่ ทองหยิบ ทองหยอด ฝอยทอง ขนมชั้น เป็นต้น
    • พานไก่ต้ม
    • พานหมูนอนตอง
    • พานส้มโอ (คู่)
    • พานมะพร้าว (คู่)
    • พานกล้วยหอม (คู่)
    • พานส้ม (คู่)
    • พานชมพู่ (คู่)
    • พานขนมเปี๊ยะ (คู่)
  3. กลุ่มพานที่ ฝ่ายเจ้าสาวเป็นผู้จัดเตรียม คือพานเชิญขันหมาก 1 พาน ประกอบด้วย หมากพลูที่หั่นเป็นคำเรียบร้อยแล้ว และ อาจมีบุหรี่ม้วนใบยาเส้นเตรียมไว้ด้วย นัยว่าเป็นการต้อนรับการมาของฝ่ายเจ้าบ่าว อาจให้เด็กน้อยเป็นผู้ถือเตรียมรอไว้


การจัขบวนขัหมาก และ ขั้นตอนการแห่  |

 

แห่ขันหมาก

แห่ขันหมาก

 

ขบวนแห่ขันหมาก

ขบวนแห่ขันหมาก

ขอขอบคุณ รูปภาพประกอบสวยๆ จาก แฮบบี้เวดดิ้งไลฟ์ www.happywedding.life

การตั้งขบวนขันหมาก |

โดยทั่วไป หากฝั่งเจ้าบ่าว มีเถ้าแก่ที่เคารพนับถือ จะให้เป็นส่วนหัวขบวน บางครั้งอาจมีเด็กน้อยชายหญิงเดินนำได้

ถัดมาจะเป็น ตัวเจ้าบ่าวถือพานธูปเทียนแพ มาพร้อมด้วยพ่อและแม่ ซึ่งถือพานสินสอด ในส่วนหัวขบวนจะเริ่มตามนี้ซึ่งเป็นชุดที่เรียกว่าพานขันหมากเอก และจะมีคู่ต้นกล้อย ต้นอ้อยร่วมอยู่ด้วย

ตามด้วยชุดพานขันหมากโท ที่มีขนมมงคลขนมไทย พานอาหารคาว ได้แก่ไก่ต้ม และหมูนอนตอง และำานผลไม้มงคล อันได้แก้ ส้มโอ มะพร้าว กล้อมหอม ชมพู่ ส้ม เป็นต้น

ต่อเนื่องด้วยขบวนรำ หรือขบวนกลองเป็นส่วนที่สร้างสีสรรปิดท้ายขบวน

 

ขั้นตอนในการตั้งขบวน และแห่ |

  • เริ่มต้นตั้งขบวน ห่างจากบ้านเจ้าสาว 200-300 เมตร หรือ ตามสถานที่หน้างานจริงจะอำนวย
  • แห่ร้องเอาฤกษ์เอาชัย พร้อมเป็นการส่งสัญญาณบอกไปทางฝ่ายเจ้าสาว 3 รอบ
  • เมื่อเดินทางมาถึงบ้านเจ้าสาว ส่งเสี่ยงโห่ร้องอีก 3 รอบ และเริ่มการจราจา ระหว่างผู้ใหญ่ หรือเถ้าแก่ทั้งสองฝ่าย
  • โดยมาก มักจะใช้ข้อความสนทนาดังนี้
    • ผู้ใหญ่ฝั่งเจ้าสาว : วันนี้มาทำอะไร
    • ผู้ใหญ่ฝั่งเจ้าบ่าว :  วันนี้เป็นวันดีเป็นสิริมงคล นำขันหมากและลูกเขยมาให้
  • ฝ่ายเจ้าสาว จะมีการกั้นประตูเงิน ประตูทอง ผู้ใหญ่ฝั่งเจ้าบ่าวจะต้องเตรียมซองเป็นการขอผ่านประตูในชั้นต่างๆ

พานขันหมาก ใช้กี่พานดี ไม่มาก ไม่น้อย สมเกียรติฝั่งเจ้าสาว

เคยได้ยินคำเหล่านี้ไหม  |  แมวคราว  และ  หมูนอนตอง ??? 

  • แมวคราว เป็นส่วนหนึ่ง ในชุดส่งตัวเจ้าสาวเข้าหอ ชุดส่งตัวประกอบด้วย
    1. แมวคราว เสริมความ รักเย้าเรือน
    2. ไก่ขาว 1 คู่ ตามความเชื่อ เรื่องตื่นดึก ลุกเช้า ขยันทำมาหากิน
    3. ครกบดยา เสริมความหนัแน่นมั่นคง
    4. ฟักเขียว เพื่อความร่มเย็นเป็นสุข
    5. ไม้เท้า เพื่ออายุยืนนาน
    6. ถุงเงินถุงทอง ความมั่งคั่งเฟื่องฟู
    7. ขันน้ำ  เสริมความกลมเกลียว
  • ส่วนหมูนอนตอง นั้นเป็น ส่วนประกอบอาหารคาว ในขบวนขันหมาก มักจะมีอาหารคาวอีกอย่างคือไก่ต้ม หมูนอนตอง ใช้หมูสามชั้นต้มชิ้นหนาราว 1.5 นิ้ว ยาวพอดีขนาดพาน วางบนใบตองจึงเรียกหมูนอนตอง

เพลงแห่ขันหมาก |

นึกภาพขบวนขันหมาก ที่จัดแบบเบาๆ โดยไม่มีการจ้างวงกลองยาวมาสร้างความคึกคัก แต่หากต้องการสร้างความครื่นเคร้งให้กับขบวน หรือกรณีที่ขบวนจัดห่างจากบ้านเจ้าสาวพอสมควร ควรเตรียมเครื่องเสียงเซตเล็กๆ เปิดเพลงแห่ขันหมาก ไปด้วยพอให้ขบวนไม่เงียบเหงา และมีความสนใจร่วมกันในเพลง มิเช่นนั้นต้องระวังจะกลายเป็นขบวนแห่ขันหมากก้มหน้ากดมือถือ

เมื่อเตรียมเครื่องเสียงชุดที่เหมาะแล้ว ควรเตรียมเพลงแห่ขันหมากไว้ใน handy drive ให้พร้อมแล้วบรรเลงเลย

เพลงแห่ขันหมากยอดนิยมได้แก่

  1. ขันหมากมาแล้ว
  2. สามโห่สามช่า
  3. ขันหมากสายย่อ

ขันหมากมาแล้ว

สามโห่ สามช่า | คัทลียา มารศรี

ขันหมากสายย่อ หาโหลดเองนะครับ ส่งมาเป็นไอเดีย

พานบายศรีดอกสด ขนาดพาน 12 นิ้ว สั่งทำล่วงหน้า 5  วัน ราคา 1500 – 1800 บาท  (ราคาดอกสดตามฤดูกาล)